Azərbaycan Milli Xalça Muzeyində «Tacik tikmə dünyası» sərgisi açılıb.
Sentyabrın 25-də Azərbaycan Milli Xalça Muzeyində Tacikistan Milli Muzeyi ilə birgə təşkil olunan «Tacik tikmə dünyası» adlı sərgi açılıb.
Tədbirdə Azərbaycan Milli Xalça Muzeyinin direktoru Əminə Məlikova, Tacikistanın ölkəmizdəki fövqəladə və səlahiyyətli səfiri İlxom Abduraxmon, deputat, Azərbaycan–Tacikistan parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupunun rəhbəri Aydın Mirzəzadə, eləcə də Tacikistan Milli Muzeyinin direktoru Zafarşo İbroximzoda Safo çıxış ediblər. Natiqlər çıxışlarında Azərbaycan və tacik xalqları arasında əsrlərə söykənən dostluq və mədəni əlaqələrdən bəhs ediblər, bu sərginin iki ölkə arasında mədəni əməkdaşlığın yeni mərhələsini simvolizə etdiyini vurğulayıblar.
Açılış mərasiminin bədii hissəsində Xalq artisti Gülyanaq Məmmədova tacik xalq mahnısı «Şodu-şоd"u ifa edib. Mahnı Vüsalə Babayevanın rəqsi ilə müşayiət olunub. Aşıq Samirə və Aşıq Əli «Dilbər» tacik xalq mahnısını, gənc pianoçu Firuz Cürayev isə tanınmış tacik bəstəkar Miratullo Atoevin «Skertso» adlı kompozisiyasını ifa ediblər.
Sərgidə tacik xalqının bədii-estetik zövqünü, ideallarını, dünyagörüşünü, mənəvi dəyərlərini əks etdirən qədim və zərif tikmələr nümayiş olunur. Tacikistanın Xücənd, İstərövşən, Kulab, Pəncəkənd, Rəşt, Bədəxşan, Hisar və digər şəhər və bölgələrindən olan ustalar tərəfindən yaradılan zəngin kolleksiya Azərbaycan tamaşaçılarına ilk dəfə təqdim edilir.
Bunlara Tacikistan Milli Muzeyinin qızıl fondundan seçilmiş 56 unikal eksponat — örtüklər, çakan geyimlər, namazlıqlar, yastıq üzləri, kişi bel yaylıqları, dəstərxanlar və digər ənənəvi tikmə nümunələri aiddir. Sərgidə rəng çalarlarının və naxışlarının zənginliyi ilə seçilən, tacik tikməsinin nadir nümunələrindən olan süzənilər də xüsusi yer tutur.
Tacik tikmələri qadın sənətkarlar tərəfindən nəbati, həndəsi ornamentlər, epiqrafik motivlər və kalliqrafik yazılarla bəzədilir. Onların üzərindəki hər bir naxışın, nar çiçəyi, lalə, söyüd yarpağı, günəş, ay, ulduz, tovuzquşu quyruğu, hibiskus kimi təsvirlərin öz mənası var. Qeyd edək ki, 2018-ci ildə Tacikistanın «Çakan» tikmə sənəti UNESCO-nun Qeyri-Maddi Mədəni İrs Siyahısına salınıb.
Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi, Azərbaycan Milli Xalça Muzeyi və Tacikistan Milli Muzeyinin təşkilatçılığı ilə keçirilən sərgi iki ölkə arasında mədəni əməkdaşlıq və dialoqun inkişafına önəmli töhfədir. Bu layihə 20 may 2025-ci il tarixində Düşənbədə keçirilmiş «Azərbaycanın milli irsi incəsənət incilərində yaşayır» sərgisinin davamı kimi qarşılıqlı mədəni mübadilə ənənələrinin daha da möhkəmləndiyini göstərir.
Sərgi oktyabrın 25-dək davam edəcək.
В Азербайджанском национальном музее ковра пройдет выставка «Мир таджикской вышивки»
25 сентября 2025 г. в Азербайджанском национальном музее ковра открылась выставка под названием «Мир таджикской вышивки», организованная совместно с Национальным музеем Таджикистана.
На мероприятии выступили директор Азербайджанского национального музея ковра Амина Маликова, Чрезвычайный и Полномочный Посол Таджикистана в Азербайджане Илхом Абдурахмон, депутат, руководитель рабочей группы по межпарламентским связям Азербайджан–Таджикистан Айдын Мирзазаде, а также директор Национального музея Таджикистана Зафаршо Иброхимзода Сафа. В своих выступлениях они подчеркнули вековую дружбу и культурные связи между азербайджанским и таджикским народами, отметив, что эта выставка символизирует новый этап культурного сотрудничества между двумя странами.
В художественной программе церемонии открытия Ашуг Самира и Ашуг Али исполнили таджикскую народную песню «Дильбар», народная артистка Гюльянаг Мамедова исполнила таджикскую народную песню «Шоду-шод», которую сопровождал танец в исполнении Вусалы Бабаевой. Затем молодой пианист Фируз Джураев представил композицию «Скерцо» известного таджикского композитора Миратулло Атоева.
Искусство вышивки — одна из древнейших и самых изысканных форм декоративно-прикладного искусства таджикского народа, воплощающая его эстетические идеалы, мировоззрение и духовные ценности. Богатая коллекция произведений мастеров из разных городов и регионов Таджикистана — Худжанда, Истаравшана, Куляба, Пенджикента, Рашта, Бадахшана и других — будет впервые представлена зрителям в Азербайджане.
На выставке было представлено 56 уникальных экспонатов из золотого фонда Национального музея Таджикистана: сюзане, платья чакан, попурдузи, покрывала, малое сюзане, джойнамаз, вышитые мужские поясные платки (миёнбанд), покрывало на зеркало (оинахалта), настенные тканевые вышивки, дастарханы и другие образцы традиционной вышивки. Особое место занимает коллекция сюзане — одного из главных видов таджикской вышивки, поражающего богатством красок и разнообразием орнаментов.
Таджикская вышивка отражает не только художественный вкус, но и мировоззрение народа, а каждый узор в ней имеет особое значение — от символов природы, таких как цветок граната, мак, лист ивы, до образов солнца, луны, звезды, павлиньего хвоста и мальвы. Эти вышивки украшают растительные и геометрические орнаменты, эпиграфические мотивы и каллиграфические надписи.
В рамках выставки было представлено уникальное направление таджикской вышивки — чакан, которое в 2018 году было внесено в Репрезентативный список нематериального культурного наследия ЮНЕСКО.
Выставка «Искусство таджикской вышивки», организованная Министерством культуры Азербайджанской Республики, Азербайджанским национальным музеем ковра и Национальным музеем Таджикистана, является значимым вкладом в развитие культурного диалога между двумя странами и продолжает традицию взаимных культурных обменов — в частности, прошедшей 20 мая 2025 года в Душанбе выставки «Национальное наследие Азербайджана, живущее в жемчужинах искусства». Организаторы приглашают жителей и гостей Баку прикоснуться к богатому наследию таджикского народа, в котором каждый стежок хранит живую историю, мастерство и душу своих создателей.
Выставка продлится до 25 октября 2025 г.
The Azerbaijan National Carpet Museum to Host The World of Tajik Embroidery Exhibition
On September 25, 2025, the Azerbaijan National Carpet Museum opened The World of Tajik Embroidery exhibition, organized jointly with the National Museum of Tajikistan.
At the event, speeches were delivered by Amina Malikova, Director of the Azerbaijan National Carpet Museum; Ilkhom Abdurakhmon, the Ambassador Extraordinary and Plenipotentiary of Tajikistan to Azerbaijan; Member of Parliament Aydin Mirzazade, head of the Azerbaijan–Tajikistan interparliamentary working group; and Zafarsho Ibrokhimzoda Safo, Director of the National Museum of Tajikistan. In their remarks, the speakers highlighted the centuries-old friendship and cultural ties between the Azerbaijani and Tajik peoples, emphasizing that this exhibition symbolizes a new stage of cultural cooperation between the two countries.
The opening ceremony’s artistic program featured Ashiq Samira and Ashiq Ali performed the Tajik folk song Dilbar, People’s Artist Gulyanaq Mammadova performing the Tajik folk song Shodu-shod, accompanied by a dance by Vusala Babayeva. Afterwards, young pianist Firuz Juraev presented the composition Scherzo by renowned Tajik composer Miratullo Atoev.
Embroidery is one of the most ancient and delicate forms of decorative and applied art of the Tajik people, embodying their aesthetic ideals, worldview, and spiritual values. For the first time, Azerbaijani visitors were able to explore a rich collection created by masters from different cities and regions of Tajikistan, including Khujand, Istaravshan, Kulob, Panjakent, Rasht, Badakhshan, and others.
The exhibition featured 56 unique exhibits from the Golden Treasury of the National Museum of Tajikistan: suzani (embroidery type), chakan dresses, popurduzi (embroidery type), blankets, small suzani, prayer rugs, embroidered men’s waist bandes (miyonband), mirror covers (oinakhalta), fabric wall embroidery, tablecloth, etc. The suzani collection is extremely rich in colors and ornaments and occupies a special place among the exhibits.
Tajik embroidery reflects not only the artistic taste but also the worldview of the people. Each pattern carries a special meaning — from nature symbols such as pomegranate flower, poppy, willow leaf to the characters of the Sun, the Moon, star, peacock tail, and mallow. These embroideries are decorated with floral and geometric ornaments, epigraphic motifs and calligraphic inscriptions.
The exhibition also presented the distinctive form of Tajik embroidery known as chakan, which was included in 2018 on UNESCO’s Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity.
The World of Tajik Embroidery exhibition organized by the Ministry of Culture of the Republic of Azerbaijan, the Azerbaijan National Carpet Museum, and the National Museum of Tajikistan is a significant contribution to the development of cultural dialogue between two countries. It continues the tradition of mutual cultural exchanges, in particular the National Heritage of Azerbaijan Living in Pearls of Art exhibition held in Dushanbe on May 20, 2025. The organizers invite residents and guests of Baku to experience the rich heritage of the Tajik people, where each stitch preserves the living history, craftsmanship, and soul of its creators.
The exhibition is on until October 25, 2025.
XeberTıme.az
Müxbir: Aygün Oqtay